USD 0,0000
EUR 0,0000
USD/EUR 0,00
ALTIN 000,00
BİST 0.000

Küresel ısınma Karbon ayak izi

09-10-2023

Son yıllarda mevsimlerde bir takım değişiklikler ol­duğunu, yağmurun karın eskiden beri bildiğimiz gibi değil bir başka türlü yağdığını ve en önemlisi hava sıcaklıklarının çok ama çok arttığını fark ediyoruz. Buna KÜRESEL ISINMA denmektedir. Küresel ısınmanın etkile­rini özellikle ülkemiz Türkiye’de çok daha net görebil­mekteyiz.

Bu konuda konunun uzmanları muhtelif makaleler yazmakta, halkı bilinçlendirmeye çalışmaktadır. Ben bir yeminli mali müşavirim. Konunun uzmanı değilim, ama küresel ısınmanın farkına varan bir birey olarak ben de toplumu ikaz etmek zorunda olduğumu hissediyorum.

Karbon ayak izi gerçek mi?

Karbon ayak izi, küresel ölçekte toplam ekolojik ayak izinin en büyük bileşeni olduğu gibi, Türkiye’nin ayak izi­nin de en önemli parçasını oluşturmaktadır. Türkiye hid­rolik, güneş, rüzgâr, jeotermal ve biyokütle gibi yenilenebilir enerji kaynakları bakımından oldukça yük­sek bir potansiyele sahip olup son zamanlarda özellikle yenilenebilir kaynaklara yönelmiştir.

Karbon ayak izi, birim karbondioksit cinsinden ölçülen, üretilen sera gazı miktarı açısından insan faaliyetlerinin çevreye verdiği zararın ölçüsüdür.

Bu iki ana parçadan oluşur. Doğrudan (birincil) ayak izi ve dolaylı (ikincil) ayak izi.

a. Birincil ayak izi, evsel enerji tüketimi ve ulaşım (söz gelimi araba ve uçak) dahil olmak üzere fosil yakıtlarının yanmasından ortaya çıkan doğrudan CO2 emisyonları­nın ölçüsüdür.

b. İkincil ayak izi ise kullandığımız ürünlerin tüm yaşa­mın döngüsünden bu ürünlerin imalatı ve en sonunda bozulmalarıyla ilgili olan dolaylı CO2 emisyonlarının öl­çüsüdür.

Küresel ısınmanın artışının etkilerini bütün dünya gibi Türkiye’de de görmekteyiz. Özellikle sera gazı emisyon­ları ile karşı karşıyayız. Dünya ülkeleri de bu konuda çalış­malarda bulunmaktadırlar.

Çok yakında karbon ayak izi, sera gazı gibi konuların ti­careti yapılmaya başlanacaktır. Dolayısıyla firmaların sera gazı emisyonlarının – karbon ayak izi hesaplaması, ra­porlanması önemli hale gelecektir.

Ülkemizde de konunun önemi anlaşılmış ve karbon ayak izi hesaplaması ve sera gazı hesaplamaları için bir­çok firma kurulmuş olup hizmet vermektedirler.

Karbon ayak izleri insanların ve firmaların faaliyetleri sonucunda atmosfere gönderilen sera gazlarının kar­bondioksit eşdeğerlerinde çeşitli yöntemler ile hesaplan­masıdır. CO2 Emisyonu dünyamıza büyük ölçüde zarar vermektedir. Kurumsal firmaların faaliyetleri kapsamında verilen zararların en aza indirilmesi için emisyonların ön­celikli olarak hangi miktarlarda olduğunu bilmesi ve buna bağlı olarak azaltma için gerekli adımların atılması gerekmektedir. Doğrudan veya dolaylı bir yol ile tüketti­ğimiz her türlü fosil yakıt sayesinde CO2 salınımı mey­dana gelir.

Misal firmanın mal üretimi için fabrikasında kullandığı elektrik, şahısların üşüdüğünde evlerinde açtığı doğal­gaz vb. durumlar salınım sebepleridir.

Karbon ayak izini azaltmak için öneriler

* Düşük güçlü araba,

* Bisiklet

*Yürüme

* Arabanın düşük süratlerde kullanılması

* Yakıt tasarrufu

* Atıkların azaltılması,

* Gerektiği kadar ambalaj malzemesi

* Bitkisel ve hayvansal atıkların çöpe atılması yerine gübre olarak kullanılması

* Geri dönüşüm

* Güneş enerjisi kullanmak

* Binalar yeteri kadar havalandırılmalı

* Isı yalıtımlı binalar yapılmalı

* Elektrik için yenilenebilir enerji kullanmak, tasarruflu ampuller, buzdolapları, klima cihazlarını tercih etmek.

* Toplu taşıma aracı kullanmak

İkincil ayak izini azaltmak için teklifler

* Bir şeyler satın alındığında bu ürünlerin nerelerde üretildiği ve üretimde hangi maddelerin kullanıldığı göz önüne alınmalıdır.

* İmalat ya da nakliyesinde yüksek emisyona sahip olan ürünlerden mümkün olduğunca kaçınılmalıdır.

* Örnek şişe suyu. Şişelenme ve nakliyesi çok karbon ayak izine sebep olur.

* Yiyecek ve içecekte yerli ürün kullanılmalıdır.

* Et tüketimi özellikle kırmızı et tüketimi azaltılmalıdır.

* Uzak ülkelerden gelen elbiselerin etiketlerinden an­laşılması hâlinde yakında üretilmiş uygun elbise tercih edilmemelidir.

Muhtelif kaynaklardan edindiğim bilgileri siz sayın okuyucularıma iletmeyi görev biliyorum. Lütfen dikkat edelim, bu güzel dünyayı torunlarımıza en güzel haliyle bırakalım.

Kirli, havasız, dünya yerine bizlerin çocukluğumuzda yaşadığımız güzel dünyamızı çocuklarımız ve torunları­mıza bırakmalıyız ki gelecek nesiller de mutlu nesiller olsun.

SİZİN DÜŞÜNCELERİNİZ?