İnegöl ilçesi merkez bucağına bağlı bir köy

İlçenin hemen doğusunda İnegöl'e 4 km uzaklıktadır. Bizans döneminden kalma çok eski bir yerleşim alanıdır. Osman Gazi’nin fethettiği ilk kale budur. Bugün köy yakınlarında Eski Konak yeri olarak alınan mevkiinde bazı kalıntılar vardır. Ancak Kulaca kalesinin, Şipali köyü yakınlarındaki tepede olduğu anlaşılmaktadır. Köyün hemen yanından, bugün de halen İpek Yolu olarak anılan Roma Caddesi geçmektedir. Bu caddenin bazı kaldırımları halen ayaktadır. 1530 tarihli tahrir defterinde yer alan köy, Savcıoğlu Süleyman Bey'in mülkü imiş. Daha sonra da kızı Hatice Hatun tasarruf ediyormuş. Köyden elde edilen gelir ile her gün 6 cüz Kur’an, Kükürtlü'deki Hatice Hatun atasının mezarı önünde okunuyormuş. Ancak köydeki gelirin büyük bölümü Orhan Gazi’nin vakfı olup, camisine harcanmaktaymış. 1895 ve 1908 Yıllığı’na göre 130 hane bulunan köyde 1927 yılında 535, 1990 yılında 779, 1997 yılında 812 kişi yaşamaktaydı. Köyde bugün, Mehmedbey Camii ile hamamı vardır. Yerli köyüdür. Köydeki caminin bahçesinde Sülün Nine, köy içinde de Sümbül Dede adlı, adak yeri olan iki yatır vardır. Bir de, İznik’e bağlı ve Orhan Camii vakfı olan başka bir Kulaca vardır. Bu köyde 1530 yılında 6 hane yaşamaktaymış.

Raif Kaplanoğlu