Bursa'nın yıllardır en büyük su kaynağıdır

Bu suyun asıl başı Gökdere içinde, Temenna/Temenyeri ile Başçıibrahim mahalleleri arasındaki Soğukpınar Buradan yer altından Pınarbaşı'na akar. Dayahatun, Karacabey, Ahmetpaşa, Ertuğrul, İvazpaşa vakıf­ları ile Kuşbazlar Hanı’na bu su akardı. Meydancık Mahallesi’ndeki Çatalçeşme'ye, Alboyacılar Hamamı’na, Alaadinpaşa Mahallesi’ndeki Mehmed Sarayı denilen eve de bu kaynaktan gelen su verilirdi. Hisar'da ise; Çırak Mahallesi’ndeki mescit ya­kınlarındaki Saray'a, Sultan Mehmed'in Kavaklı Mescidi önünde yaptırdığı çeşmeye de bu su verilmektedir. Yıldırım Bayezıd’ın, Pınarbaşı suyunun bir kısmını, I. Murat’ın kızı Nilüfer Hatun'a verdiğini daha önce söylemiştik. 1940'lı yıllara kadar bu alan zaten Nilüferhatun Mesiresi olarak anılırdı. Bu su ayrıca; Aysibey, Kaplıcakapısı yakınlarına, Yaycılar/Kültürpark vadisine, Kaplıca tepesinin altında bulunan Yahşibey Mahallesi’ndeki zaviyeye ve çevresindeki evlere akmaktaydı. Pınarbaşı suyuna ilişkin 1399 tarihli Gülçiçek Hatun'un vakfiyesi de vardır. 1893 yılında Bursa’daki imar faaliyetlerine ilişkin hazırlanan bir rapora göre, Pınarbaşı suyunun üzerine, 1892 yılında yabancı maddeler girmemesi için demir parmaklıkla çevrildiği yazılmıştır. Bu suyun önünde tarihi bir çeşme vardır. Ayrıca Pınarbaşı suyu, su kanallarıyla Hisar içindeki evden eve geçen bir su sistemi ile yol almaktaydı. Bu sistem Bizans döneminden bu yana sürmekteydi. Halen bu sistemin kefeke taşlardan yapılmış ana isale yolunun üzeri betonla kapatılmıştır.

Raif Kaplanoğlu